Vermeer woonde zijn hele leven in Delft, en veel van zijn schilderijen spelen zich af in deze stad, zoals het beroemde Het Straatje (ca. 1658). Vermeer wordt gezien als een meester van de Gouden Eeuw, maar ondanks zijn talent heeft hij zelf nooit veel rijkdom gekend.
Door de oorlog tussen Frankrijk en Nederland stortte de kunstmarkt in 1672 in. Dit bracht Vermeer in grote financiële problemen waardoor hij met zijn gezin moest intrekken bij zijn schoonmoeder. Naast schilder was Vermeer ook kunsthandelaar, wat hem dubbel hard trof in deze moeilijke tijden. In die tijd was het voor kunstenaars niet ongewoon om meerdere beroepen te hebben om rond te komen.
Tegenwoordig is Vermeer een van de beroemdste Nederlandse schilders van de 17e eeuw, maar dat is niet altijd zo geweest. Lange tijd werd zijn werk nauwelijks erkend en sommige van zijn schilderijen werden zelfs aan andere kunstenaars toegeschreven. Pas in de jaren 1870 werd hij opnieuw ontdekt.
Vermeer staat vooral bekend om zijn sfeervolle interieurstukken waarin vaak één of enkele vrouwen afgebeeld zijn die bezig zijn met alledaagse activiteiten, zoals het huishouden doen of een brief lezen. Bekende voorbeelden hiervan zijn Het Melkmeisje (ca. 1660) en De Liefdesbrief (ca. 1669), beide te bewonderen in het Rijksmuseum. Zijn scènes spelen zich meestal binnenshuis af, met een raam in de buurt, waardoor hij op meesterlijke wijze met lichtinval kon spelen. Vermeer gebruikte vaak slechts een paar kleuren zoals geel, blauw en loodwit, die in die tijd dure pigmenten waren.
Vermeer werd waarschijnlijk beïnvloed door de Italiaanse schilder Caravaggio (1571-1610), die bekend staat om zijn dramatische lichtinval. Terwijl Caravaggio’s werk het warme Mediterrane licht weerspiegelt gebruikte Vermeer het koele Noordelijke licht in zijn schilderijen wat een geheel eigen sfeer creëert.
De schilderijen die bij ons gebruikt worden, zijn onder meer te bezichtigen in:
Johannes Vermeer, Het Straatje, ca. 1657 – 1661, olieverf op doek, 54,3 x 44 cm, Rijksmuseum, Amsterdam, Nederland. rijksmuseum.nl
Johannes Vermeer, Het Melkmeisje, ca. 1658 – 1659, olieverf op doek, 45,5 x 41 cm, Rijksmuseum, Amsterdam, Nederland. rijksmuseum.nl
Johannes Vermeer, Het Meisje met de Parel, ca. 1665 – 1667, olieverf op doek, 46,5 x 40 cm, Mauritshuis, Den Haag, Nederland. mauritshuis.nl
Johannes Vermeer, De Geograaf, ca. 1668 – 1669, olieverf op doek, 53 x 46,6 cm, Städel Museum, Frankfurt, Duitsland. staedelmuseum.de
Johannes Vermeer, De liefdesbrief, ca. 1669 – 1670, olieverf op doek, 44 x 38,5 cm, Rijksmuseum, Amsterdam, Nederland. rijksmuseum.nl
Andere werken van Johannes Vermeer zijn onder meer te bezichtigen in:
Museum Boijmans Van Beuningen – Rotterdam, Nederland boijmans.nl
National Gallery of Scotland – Edingburgh, Schotland nationalgalleries.org
National Gallery of Art – Washington, Verenigde Staten nga.gov
The Metropolitan Museum of Art – New York, Verenigde Staten metmuseum.org
National Gallery – Londen, Verenigd Koninkrijk nationalgallery.org.uk
The Frick Collection – New York, Verenigde Staten frick.org
Kunsthistorisches Museum – Wenen, Oostenrijk khm.at
Gemäldegalerie – Berlijn, Duitsland smb.museum
Louvre Museum – Parijs, Frankrijk louvre.fr
The Royal Collection – Buckingham Palace, Verenigd Koninkrijk rct.uk
Meer informatie over Johannes Vermeer is te vinden op: wikipedia.org